Doğu ve Güney Cepheleri

Ermenilere karşı Doğu Cephesi ve Gümrü Antlaşması; Fransız-Ermenilere karşı Güney Cephesi ve Antep-Maraş-Urfa direnişi.

1 / 5 kart

Doğu Cephesi (İlk Zafer)

  • Sevr'de söz verilen Ermeni devleti için Ermeniler saldırıp Kars-Iğdır-Gümrü'yü işgal etti. Kazım Karabekir karşı saldırıyla Sarıkamış, Kars ve Gümrü'yü aldı.
  • Gümrü Antlaşması (3 Aralık 1920): TBMM'nin bağımsız bir devletle imzaladığı ilk antlaşma; Ermenistan TBMM'yi tanıyan ilk devlet oldu. Türkiye adı ilk kez uluslararası bir belgede yer aldı.
  • Ruslar Ermenistan'ı işgal edince antlaşma geçersiz oldu; doğu sınırı sonradan Moskova ve Kars antlaşmalarıyla kesinleşti.
Kazım Karabekir: "Şark Fatihi", "Kars Fatihi"; "İstiklal Harbimiz" eserinin yazarı.

Güney Cephesi

  • Fransız ve Ermenilerle savaşıldı; yalnızca Kuva-i Milliye mücadele etti (Kuva-i Milliye'nin ilk ortaya çıktığı cephe).
  • Direniş merkezleri ve kahramanları:
ŞehirKahraman
MaraşSütçü İmam (ilk kurşun)
AntepŞahin Bey, Kılıç Ali
UrfaYüzbaşı Ali Saip
AdanaTufan Bey, Topçu Kemal
Bu şehirlere kahramanlık unvanları verildi: Kahramanmaraş, Gaziantep, Şanlıurfa. Güney Cephesi, Sakarya sonrası Ankara Antlaşması (20 Ekim 1921) ile kapandı; Fransa TBMM'yi hukuken tanıyan ilk İtilaf devleti oldu.