Eğitim, Bilim, Basın ve Sanat

1 / 7 kart

Eğitim Sistemi

Eğitimden İlmiye sınıfı sorumluydu. Örgün ve yaygın olarak ikiye ayrılırdı.

Sıbyan Mektebi: mahalle mektebi, eğitimin ilk basamağı.
Medrese: orta-yüksek okul; masrafları vakıflarca; öğretmeni Müderris. Hariç (ilk), Dahil (orta), Sahn (yüksek). Bölümleri: Darülkurra, Darülhadis, Darülhendese (matematik-astronomi), Darüttıp.
Batı tarzı: Rüştiye (ortaokul), İdadi/Sultani (lise).

NOT: İlk yabancı okul Kanuni döneminde Fransızlara ait Sen Benoit; ilk ABD okulu Robert Koleji. Kavramlar: Softa (orta öğrenci), Danişmend (yüksek öğrenci), İcazetname (diploma).

Bilim ve Düşünce

Kişi	Öne çıkanı
Akşemseddin	Fatih'in hocası; mikroorganizmalardan söz eden ilk kişi.
Sabuncuoğlu Şerafettin	Türk plastik cerrahisinin babası (Cerrahiyetü'l-Haniye).
Ali Kuşçu	Fatih devri astronomu; Ay'da ismi verilen krater.
Piri Reis	İlk dünya haritası; Kitab-ı Bahriye.
Katip Çelebi	Cihannüma, Keşfü'z-Zünun ("Hacı Kalfa").
Hezarfen Ahmet Çelebi	Kanat takıp uçuş denemesi (IV. Murat).
Lagari Hasan Çelebi	İlk roketle uçuş denemesi (IV. Murat).
Takiyüddin	İlk rasathaneyi açtı (III. Murat).
Naima	İlk resmî tarihçi (vakanüvis).

Basın-Yayın

İlk resmî gazete Takvim-i Vekayi (II. Mahmut), ilk özel gazete Tercüman-ı Ahval (Şinasi), ilk mizah dergisi Diyojen (1872).

Sanat

Hat (usta: Hattat; Şeyh Hamdullah "Hattatların Kıblesi"), Tezhip (Müzehhip), Minyatür (Nakkaş), Çini (İznik-Kütahya). İlk resmini çizdiren Fatih (Bellini); ilk resim sergisini Şeker Ahmet Paşa, Sanayi-i Nefise Mektebi'ni Osman Hamdi Bey açtı. İlk tiyatroyu Güllü Agop kurdu.

Saraylar ve Mimar Sinan

Bursa Sarayı (ilk, Batı etkisi yok), Topkapı (Fatih; en uzun yönetilen), Dolmabahçe/Çırağan/Beylerbeyi (Batı etkili).

Mimar Sinan: İlk eseri Şam Hüsreviye; Çıraklık eseri Şehzade Camii, Kalfalık eseri Süleymaniye Camii, Ustalık eseri Selimiye Camii (Edirne).

Tüm Konular Konuyu Quiz'le Pekiştir