Taşra Teşkilatı, Toplum ve Ordu

Eyalet Türleri

• Salyaneli (Yıllıklı): Tımar yerine iltizam uygulanır (uzak bölgeler). Mısır, Tunus, Cezayir, Bağdat, Yemen.
• Salyanesiz (Yıllıksız): Tımar sistemi uygulanır. Rumeli, Anadolu, Erzurum, Şam.
• İmtiyazlı: İçişlerinde serbest. Hicaz (vergi vermez, asker göndermez), Kırım (asker gönderir), Eflak-Boğdan-Erdel (hem asker hem vergi).

Toplum Yapısı

Toplum Yönetenler (Berâya) ve Yönetilenler (Reâya) olarak ikiye ayrılırdı.

Ordu Yapısı

İlk düzenli orduyu Orhan Bey kurdu. Asker kaynağı: Pençik, Devşirme, Tımar. Ordu üç kısımdır: Kapıkulu, Eyalet, Deniz.

Kapıkulu Ordusu (Merkez)

I. Murat döneminde kuruldu, yılda 4 kez ulufe (maaş) alırdı.

• Piyadeler: Acemi Ocağı, Yeniçeri Ocağı (padişahı korur), Topçu, Cebeci (silah onarımı), Lağımcı (tünel), Humbaracı (havan/bomba).
• Süvariler ("Altı Bölük Halkı"): Sipahi, Silahtar, Ulufeci, Garip.

Eyalet Ordusu

Tımarlı Sipahiler (dirlik sahiplerinin beslediği askerler — ordunun en kalabalık bölümü), Akıncılar (sınır boyu öncü), Azaplar, Deliler, Derbentçiler, Martaloslar (Hristiyan geçit muhafızları).

Deniz Kuvvetleri

İlk donanma Karesioğulları'nın alınmasıyla; ilk tersane Karamürsel'de kuruldu. Komutan Kaptan-ı Derya, askerler "Levent". İlk kaptan-ı derya Karamürsel Alp; divan üyesi ilk kaptan Barbaros Hayrettin Paşa.