Ekonomik İnkılaplar ve Dış Politika

İzmir İktisat Kongresi, bankalar ve kalkınma planları; Musul, Balkan ve Sadabad Antantı, Montrö ve Hatay'ın anavatana katılışı.

1 / 6 kart

Ekonomik İnkılaplar

  • İzmir İktisat Kongresi (1923): bağımsız ekonominin temeli; Misak-ı İktisadi kararları (yerli sanayi, aşarın kaldırılması, demiryolu). Başkan Kazım Karabekir.
  • 1925: Aşar vergisi kaldırıldı, Atatürk Orman Çiftliği. 1926: Kabotaj Kanunu (deniz ticareti millileştirildi).
  • Bankalar: İş Bankası (1924, ilk özel banka), Merkez Bankası (1930), Sümerbank (1933), Etibank (1935).
  • Sanayi: Teşvik-i Sanayi Kanunu (1927), I. Beş Yıllık Kalkınma Planı (1934) (devletçilik).

Atatürk Dönemi Dış Politika (1923–1939)

İlkeler: bağımsızlık, barışseverlik ("Yurtta sulh, cihanda sulh"), gerçekçilik, mütekabiliyet.

Lozan'dan Kalan Sorunlar (1923–1930)

  • Musul Sorunu (İngiltere): Lozan'da çözülemedi; 1926 Ankara Antlaşması ile Musul Irak'a bırakıldı (Misak-ı Milli'den verilen taviz).
  • Nüfus Mübadelesi / Etabli (Yunanistan): 1930 Ankara Antlaşması ile çözüldü, Türk-Yunan dostluğu başladı.
  • Fransa: Bozkurt-Lotus Olayı (Türkiye Lahey'de haklı çıktı), yabancı okullar, borçlar.

Barışa Yönelik Politika (1930–1939)

  • Milletler Cemiyeti üyeliği (1932).
  • Balkan Antantı (1934): Türkiye, Yunanistan, Yugoslavya, Romanya (İtalya-Almanya tehdidine karşı batı sınırı güvenliği).
  • Montrö Boğazlar Sözleşmesi (1936): Boğazlar üzerindeki egemenlik tamamen Türkiye'ye verildi (büyük diplomatik zafer).
  • Sadabad Paktı (1937): Türkiye, İran, Irak, Afganistan (Orta Doğu'daki ilk dayanışma antlaşması).
  • Hatay'ın Anavatana Katılması (1939): "Misak-ı Milli'nin son zaferi"; şekillenen son sınırdır. ("Kırk asırlık Türk yurdu düşman elinde esir kalamaz.")