Atatürk Dönemi İç Politika

1 / 4 kart

II. TBMM ve Halk Fırkası

II. TBMM (11 Ağustos 1923) Lozan'ı onayladı; inkılapçı meclis özelliği taşır.
Halk Fırkası (9 Eylül 1923): Cumhuriyet'in ilk siyasi partisi; temeli A-RMHC'ye dayanır, 1924'te Cumhuriyet Halk Fırkası adını aldı. M. Kemal Nutuk'u 1927'de partinin 2. kurultayında okudu (1919–1927 arasını kapsar).

Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası (1924): ilk muhalefet partisi (Kazım Karabekir). Programında "dinî inançlara saygı" ve liberalizm vardı; Şeyh Sait İsyanı gerekçesiyle Takrir-i Sükun kapsamında kapatıldı.
Serbest Cumhuriyet Fırkası (1930): M. Kemal'in isteğiyle Ali Fethi Okyar kurdu (1929 ekonomik krizi etkili). Rejim karşıtları sızınca kurucusu kendisi feshetti.

Şeyh Sait İsyanı (1925): laik devlet ve rejime karşı ilk isyan (Diyarbakır). Fethi Okyar hükümeti düştü, Takrir-i Sükun Kanunu çıktı, İstiklal Mahkemeleri kuruldu; Musul kaybedildi, çok partili hayat ilk kez kesintiye uğradı.
İzmir Suikastı (1926): M. Kemal'e karşı girişim, önceden haber alınıp önlendi ("Benim naçiz vücudum elbet bir gün toprak olacaktır...").
Menemen Olayı (1930): Derviş Mehmet önderliğinde laik düzene karşı isyan; Asteğmen Kubilay şehit edildi.